پاسخی به صحبت‌های اخیر رئیس نظام پزشکی در مورد سهمیه های پزشکی

(دکتر حمید مُشگی، متخصص طب اورژانس، نویسنده و پژوهشگر)

امروزه حدود سی درصد پزشکان عمومی فارغ‌ التحصیل، سال‌هاست که حاضر به دریافت پروانه مطب نیستند. چرا؟
زیرا شرایط اقتصادی و حرفه‌ای این رشته به‌شدت نامطلوب است. با افزایش پذیرش بدون زیرساخت‌های لازم — کمبود استاد، آزمایشگاه و بیمارستان آموزشی — تنها پزشکان عمومی کم‌ توان علمی تربیت می‌شوند ؛ افرادی که خود نیز به‌سرعت عطای کار حرفه‌ای را به لقایش می‌بخشند؛ زیرا کوچک‌ترین اشتباه می‌تواند منجر به دیه‌های میلیاردی شود و حداقل شرط برای کار در رشته ی پزشکی ، داشتن سواد بالا است و گرنه اصلا امکان پذیر نیست .

– رشته‌های تخصصی نیز وضعیتی مشابه و بسیار بدتر دارند و بحرانی‌تر . تخصص طب اورژانس، بیهوشی، عفونی و اطفال با مسئولیت‌های فراوان، فشار روانی شدید و درگیری‌های قضایی بسیار ، در کنار درآمد محدود، به نقطه‌ای رسیده‌اند که ادامه کار در آن‌ها نه صرفه اقتصادی دارد و نه رضایت معنوی. افزایش سالانه دیه‌ها و تعرفه‌های پایین، این مسیر را بیش از پیش دشوار کرده است.

– اجاره‌های نجومی مطب‌ها در نقاط مختلف شهر، در حالی که ویزیت قانونی پزشکان در کل ایران یکسان است ؛ شرایط را بحرانی‌تر کرده است. پزشک ، با ویزیت اندک و هزینه‌های سنگین تجهیزات، مالیات و بیمه، ناچار به تعطیلی مطب‌های خود می‌شود. در تهران، این وضعیت به شکل واضح‌تری دیده می‌شود: بیماران مستقیماً به پزشکان فوق‌تخصص مراجعه می‌کنند و پزشکان عمومی عملاً کنار گذاشته می‌شوند.

– افزایش هزینه‌های دارو ، آزمایشگاه، پاتولوژی و تصویربرداری و پوشش ناکافی بیمه‌ها، مراجعه بیماران به پزشک را کاهش داده است. مردم یا به خوددرمانی روی آورده‌اند یا درمان را کنار گذاشته‌اند، زیرا توان تأمین هزینه‌های میلیونی درمان را ندارند.

*** نتیجه:
جناب رئیس‌جمهور، جناب وزیر بهداشت، ریاست نظام پزشکی و نمایندگان کمیسیون بهداشت مجلس،
تا زمانی که شغل پزشکی صرفه اقتصادی حداقلی نداشته باشد، و فشارهای روانی و قضایی پزشکان ادامه یابد، شاهد بسته شدن روزانه مطب‌ها و خالی شدن بیمارستان‌ها از پزشک متخصص خواهیم بود. افزایش سهمیه‌ها بدون اصلاح شرایط، تنها پزشکان جوان را به ترک حرفه یا حتی افراط در خودکشی سوق می‌دهد.
تنها راه درمان به صرفه کردنِ شغل پزشکی است . اگر به صرفه شود ؛ پزشکان رغبت می کنند پروانه مطب بگیرند و سر شغل اصلی شان باز گردند . لقمه را دور سر نچرخانید!

این برخورد با نخبه‌ترین و تحصیل‌کرده‌ترین قشر جامعه، شایسته نظام سلامت کشور و شأن جامعه پزشکی نیست.